همه چیز درباره ی تنظیم باد لاستیک در زمستان؛ راهنمای جامع فنی و ایمنی برای ماشین ها

با کاهش دمای هوا و آغاز فصل زمستان، یکی از چالش‌های اصلی رانندگان و دارندگان خودرو، تنظیم باد لاستیک در زمستان است. از دیدگاه مهندسی خودرو، تایرها تنها نقطه تماس خودرو با سطح جاده هستند و هرگونه اختلال در فشار آن‌ها می‌تواند به بهای جان سرنشینان تمام شود. در این مقاله تخصصی، ما به بررسی دقیق فشار باد لاستیک در زمستان، تفاوت گازها و اعداد استاندارد برای خودروهای مختلف خواهیم پرداخت.

فیزیک گازها: چرا باد لاستیک ماشین در زمستان افت می‌کند؟

اولین سوالی که یک راننده هوشمند باید از خود بپرسد این است که چرا با شروع سرما، چراغ اخطار فشار باد روشن می‌شود؟ طبق قانون “گی‌لوساک” در فیزیک، فشار یک گاز با دمای آن رابطه مستقیم دارد. زمانی که دمای محیط کاهش می‌یابد، مولکول‌های هوای داخل تایر انرژی جنبشی خود را از دست داده و به هم نزدیک‌تر می‌شوند؛ در نتیجه حجم و فشار کاهش می‌یابد.

به طور متوسط، به ازای هر ۷ تا ۱۰ درجه سانتی‌گراد کاهش دما، درجه باد لاستیک در زمستان حدود ۱ تا ۲ واحد (PSI) افت می‌کند. این یعنی اگر شما باد خودروی خود را در تابستان تنظیم کرده باشید، با رسیدن به چله زمستان، احتمالاً با افت ۵ تا ۸ واحدی فشار روبرو خواهید بود. این افت باد لاستیک خودرو در زمستان اگر جبران نشود، باعث تغییر شکل دیواره تایر و افزایش حرارت داخلی آن می‌گردد.

باد لاستیک در زمستان چقدر باید باشد؟ (استاندارد طلایی)

بسیاری از کاربران در گوگل جستجو می‌کنند: باد لاستیک در زمستان چقدر باید باشد؟ پاسخ فنی این است: همان عددی که سازنده خودرو برای “حالت سرد” اعلام کرده است. برخی به اشتباه فکر می‌کنند چون زمین لغزنده است، باید باد را کم کنند تا چسبندگی زیاد شود. این یک باور غلط و خطرناک است! کم کردن فشار باد لاستیک در زمستان باعث می‌شود شیارهای تایر (که برای تخلیه آب و برف طراحی شده‌اند) بسته شوند و پدیده “آب‌سُری” یا Aquaplaning رخ دهد.

فرمول محاسبه سریع برای مناطق بسیار سرد:

اگر دمای پارکینگ شما با دمای جاده تفاوت زیادی دارد (مثلاً پارکینگ گرم و جاده برفی)، توصیه می‌شود باد لاستیک ماشین در زمستان را ۲ تا ۳ PSI بیشتر از عدد دفترچه تنظیم کنید تا پس از خروج از پارکینگ و منقبض شدن هوا در اثر سرما، فشار به عدد ایده‌آل برسد.

 بررسی تخصصی باد لاستیک پراید و کوییک در سرما

خودروهای پلتفرم X100 و X200 سایپا به دلیل وزن سبک، بیشترین تاثیر را از تغییرات درجه باد لاستیک در زمستان می‌پذیرند.

• باد لاستیک پراید در زمستان: تایر استاندارد پراید (۱۶۵/۶۵R13) در فصل سرما باید روی ۲۹ تا ۳۰ PSI تنظیم شود. افت باد لاستیک پراید در زمستان باعث می‌شود فرمان خودرو سنگین شده و مصرف سوخت به شدت افزایش یابد. همچنین به دلیل سیستم تعلیق خشک پراید، تنظیم نبودن باد باعث وارد شدن ضربات شدید به اتاق خودرو می‌شود.

• باد لاستیک کوییک در زمستان: کوییک به دلیل استفاده از رینگ‌های ۱۴ اینچی و فاق کوتاه‌تر نسبت به پراید، نیاز به دقت بیشتری دارد. عدد پیشنهادی برای باد لاستیک کوییک در زمستان ۳۱ PSI است. با توجه به وزن بیشتر کوییک نسبت به پراید، کم بودن باد در زمستان می‌تواند باعث دفرمه شدن رینگ در برخورد با دست‌اندازهای یخ‌زده شود.

جدول فشار باد پیشنهادی برای خودروهای داخلی در زمستان

در جدول زیر، مقادیر دقیق درجه باد لاستیک در زمستان برای مدل‌های پرفروش گردآوری شده است:

تحلیل رفتار باد لاستیک ساینا، پژو و سمند

در خودروهای بزرگتر و خانوادگی، مدیریت باد لاستیک خودرو در زمستان به معنای مدیریت پایداری خودرو در جاده‌های لغزنده است.

• باد لاستیک ساینا در زمستان: مشابه کوییک، ساینا نیز در صورت تنظیم نبودن باد، دچار لرزش در سرعت‌های بالای ۸۰ کیلومتر می‌شود. برای سفرهای بین‌شهری در زمستان، فشار ۳۱ PSI ایده‌آل است.

• باد لاستیک پژو در زمستان: خودروهای پژو (به خصوص ۴۰۵ و پارس) وزن زیادی در محور جلو دارند. اگر باد لاستیک پژو در زمستان تنظیم نباشد، ترمزگیری در سطوح خیس با لرزش شدید و انحراف خودرو همراه خواهد بود. برای این خودروها فشار ۳۲ PSI توصیه می‌شود.

• باد لاستیک سمند در زمستان: سمند به “سنگین بودن” معروف است. افت باد لاستیک سمند در زمستان باعث می‌شود دیواره‌های تایر تحت فشار وزن خودرو ترک بخورند. کارشناسان توصیه می‌کنند فشار را روی ۳۲ PSI ثابت نگه دارید.

باد لاستیک نیتروژن در زمستان؛ معجزه یا تبلیغات؟

یکی از ترندهای بازار خودرو، استفاده از باد نیتروژن لاستیک در زمستان است. اما آیا این گاز ارزش هزینه بیشتر را دارد؟

مزایای فنی باد نیتروژن در زمستان:

1. ثبات بی‌نظیر فشار: ضریب انبساط و انقباض نیتروژن بسیار کمتر از هوای معمولی است. بنابراین باد نیتروژن لاستیک در زمستان کمتر دچار افت فشار شده و چراغ TPMS شما روشن نمی‌شود.

2. حذف رطوبت (Anti-Ice): هوای معمولی حاوی رطوبت است که در دماهای زیر صفر می‌تواند به کریستال‌های یخ تبدیل شده و والو لاستیک را مسدود کند. باد نیتروژن در زمستان کاملاً خشک است و این مشکل را ندارد.

3. حفاظت از رینگ: اکسیژن موجود در هوای معمولی باعث اکسیداسیون رینگ می‌شود، اما نیتروژن گازی خنثی است و طول عمر رینگ و لاستیک را افزایش می‌دهد.

اگر به دنبال پایداری و عدم مراجعه مکرر به آپاراتی هستید، باد لاستیک نیتروژن در زمستان بهترین گزینه برای مناطق سردسیر و کوهستانی است.

راهنمای گام‌به‌گام بررسی فشار باد لاستیک در زمستان

به عنوان یک متخصص، توصیه می‌کنم مراحل زیر را برای تنظیم باد لاستیک ماشین در زمستان دنبال کنید:

1. استفاده از گیج شخصی: دستگاه‌های پمپ بنزین‌ها معمولاً به دلیل ضربه، دقت خود را از دست می‌دهند. یک گیج دیجیتال کوچک تهیه کنید.

2. زمان طلایی: همیشه صبح زود، قبل از اینکه بیش از ۱.۵ کیلومتر رانندگی کرده باشید، فشار باد لاستیک در زمستان را اندازه بگیرید. رانندگی باعث گرم شدن لاستیک و نمایش کاذب فشار بالا می‌شود.

3. بررسی درپوش والو: در زمستان، نمک و شن جاده می‌تواند به داخل والو نفوذ کرده و باعث نشتی ریز شود. حتماً از درپوش‌های پلاستیکی یا فلزی واشردار استفاده کنید.

4. تایر زاپاس: سرمای شدید باد لاستیک در زمستان را حتی در صندوق عقب هم کاهش می‌دهد. زاپاس را ۵ PSI بیشتر از حد معمول باد کنید تا در روز مبادا آماده باشد.

خطرات ناشی از تنظیم نبودن باد لاستیک خودرو در زمستان

اگر به درجه باد لاستیک در زمستان بی‌توجهی کنید، با این ریسک‌ها روبرو خواهید شد:

• هیدروپلنینگ: لاستیک کم‌باد نمی‌تواند آب را از زیر خود خارج کند و خودرو روی لایه‌ای از آب شناور می‌شود (از دست رفتن کامل کنترل).

• افزایش مسافت ترمز: در جاده برفی، تایر کم‌باد تا ۳۰ درصد مسافت ترمزگیری را افزایش می‌دهد.

• ترکیدگی: شاید عجیب باشد اما اکثر ترکیدگی‌ها در زمستان ناشی از کم‌بادی است، زیرا خم شدن بیش از حد دیواره تایر باعث تولید گرمای مخرب می‌شود.

نتیجه‌گیری

تنظیم باد لاستیک در زمستان ساده‌ترین و ارزان‌ترین راه برای تضمین امنیت شما و خانواده‌تان است. فرقی نمی‌کند به دنبال تنظیم باد لاستیک پراید در زمستان باشید یا بخواهید از مزایای باد لاستیک نیتروژن در زمستان بهره‌مند شوید؛ نکته کلیدی “تداوم در بازرسی” است. با چک کردن دوهفته یک‌بار فشار باد لاستیک در زمستان، از هزینه‌های سرسام‌آور سوخت و خرید لاستیک جدید جلوگیری کنید.

سوالات متداول (FAQ)

۱. آیا در زمستان باید باد لاستیک را کمتر از حد استاندارد کنیم تا چسبندگی بیشتر شود؟

خیر! این یک باور منسوخ شده است. کم کردن باد باعث می‌شود شیارهای تایر بسته شده و کنترل خودرو در برف و باران به شدت کاهش یابد.

۲. چرا در زمستان چراغ هشدار باد لاستیک (TPMS) مدام روشن و خاموش می‌شود؟

این به دلیل تغییرات دمای هواست. در طول شب که هوا سردتر است، فشار افت کرده و چراغ روشن می‌شود. با شروع رانندگی و گرم شدن تایر، فشار بالا رفته و چراغ خاموش می‌شود. در این حالت باید باد لاستیک خودرو در زمستان را در حالت سرد تنظیم کنید.

۳. بهترین عدد برای باد لاستیک سمند در زمستان چقدر است؟

برای خودروی سمند، فشار ۳۲ PSI در حالت سرد توصیه می‌شود که تعادل خوبی بین نرمی و پایداری ایجاد می‌کند.

۴. آیا باد نیتروژن برای خودروهای معمولی مثل ساینا و کوییک هم مفید است؟

بله، باد لاستیک نیتروژن در زمستان برای هر خودرویی که در مناطق با نوسان دمایی زیاد حرکت می‌کند، مفید است و از افت مکرر فشار جلوگیری می‌کند.